Obowiązki monitorowania i raportowania

Od sierpnia 2025 roku operatorzy instalacji podlegających regulacji prowadzą systematyczny monitoring, raportowanie i weryfikację emisji metanu w ramach systemu MRV. Równolegle wdrażają programy LDAR (Leak Detection and Repair), polegające na planowym wykrywaniu i naprawie nieszczelności.

Przepisy ustanowiły jednolite zasady obowiązujące na terenie całej Unii, w tym:

• identyfikację i pomiar emisji metanu,
• cykliczne przeglądy instalacji i urządzeń,
• ograniczenie rutynowego spalania gazów na pochodniach oraz ich uwalniania do atmosfery,
• niezależną weryfikację sprawozdań,
• system kar administracyjnych za naruszenia.

Harmonogramy kontroli w ramach LDAR

Przepisy nie wprowadzają jednego, zunifikowanego terminarza inspekcji. Częstotliwość przeglądów zależy od rodzaju instalacji, kategorii kontrolowanych elementów, zastosowanych materiałów konstrukcyjnych oraz wybranej metody detekcji.

W praktyce plany kontroli mogą przewidywać przeglądy:

• co trzy lub cztery miesiące – w przypadku najbardziej wymagających instalacji,
• co sześć lub dziewięć miesięcy – dla standardowych elementów,
• w dłuższych odstępach – w odniesieniu do komponentów o niższym profilu ryzyka.

Każdy program LDAR musi być prowadzony w sposób udokumentowany, powtarzalny i podlegający weryfikacji.

Narzędzia pomiarowe odpowiadające nowym wymogom

Tradycyjne metody kontroli coraz częściej okazują się niewystarczające wobec wymagań rozporządzenia. Szczególną rolę odgrywają dwa rodzaje technologii:

kamery do obrazowania gazów OGI (Optical Gas Imaging), pozwalające na szybkie zlokalizowanie miejsc wycieku metanu i lotnych związków organicznych,

detektory płomieniowo-jonizacyjne, takie jak TVA 2020, umożliwiające precyzyjne, ilościowe oznaczanie stężenia emisji bezpośrednio przy źródle.

Gdy technikę obrazowania uzupełni analiza ilościowa, powstaje podejście uznawane za optymalne zarówno w programach LDAR, jak i w sprawozdawczości MRV.

Istotne daty w pierwszym kwartale 2026 roku

Do 5 lutego 2026 roku Komisja Europejska miała uruchomić unijną platformę przejrzystości gromadzącą dane o emisjach metanu. W tym samym terminie przewidziano wprowadzenie mechanizmu natychmiastowej reakcji na zdarzenia o wyjątkowo dużej skali emisji.

Operatorzy przechodzą na szczegółowe raportowanie obejmujące pomiary na poziomie poszczególnych źródeł emisji. Jednocześnie w pełni obowiązują normy dotyczące skuteczności redukcji metanu na urządzeniach spalających gazy – wymagany poziom to 99%.

Wymogi dotyczące importu paliw kopalnych

Regulacja obejmuje również sprowadzanie gazu i ropy na teren Unii. Komisja Europejska opublikowała zestaw wyjaśnień precyzujących zasady ustalania okresów sprawozdawczych, kompletność danych za rok 2025 oraz możliwość dobrowolnego rozszerzenia zakresu raportowania.

Ministrowie odpowiedzialni za politykę energetyczną w państwach członkowskich opowiedzieli się za pragmatycznym wdrażaniem wymogów importowych, nie rezygnując z ambitnych celów klimatycznych.

Konsekwencje finansowe za nieprzestrzeganie przepisów

Rozporządzenie przewiduje surowe sankcje. Administracyjne kary pieniężne wobec przedsiębiorstw mogą sięgać nawet 20% rocznego obrotu firmy. Państwa członkowskie były zobowiązane do ustanowienia krajowych systemów sankcji do sierpnia 2025 roku.

Inwestycje, które zapewniają zgodność

Przedsiębiorstwa, które wdrożyły profesjonalne programy LDAR, wiarygodne systemy pomiarowe i solidną sprawozdawczość MRV, zyskują nie tylko zgodność z regulacjami, ale również korzyści operacyjne. Ofertę technologii wspierających wykrywanie i pomiar emisji – w tym kamery OGI oraz analizatory TVA – można znaleźć na stronie Techem Analityka.